HOE IS BASKETBAL ONTSTAAN?
In december 1891 werd basketbal uitgevonden door Dr. James Naismith in Springfield, Massachusetts.
Het oorspronkelijke idee ontstond toen men een stapel fruitmanden vond, die vervolgens werden opgehangen in de gymzalen waar Naismith en zijn spelers toegang toe hadden.
In het begin speelde men met de fruitmanden zoals ze waren, maar na verloop van tijd werd men het een beetje beu om steeds een ladder te halen en de bal uit de mand te vissen.
Toen ontstond het briljante idee om de bodem eruit te halen, en zo kreeg basketbal zijn eerste vorm als spel.
De allereerste wedstrijd werd gespeeld op 18 december 1891, en voor die gelegenheid werden twee perzikmanden gebruikt, evenals een voetbal.
De wedstrijd werd gespeeld met 9 tegen 9, en de legendarische eerste spelers waren John G. Thompson, Eugene S. Libby, Edwin P. Ruggles, William R. Chase, T. Duncan Patton, Frank Mahan, Finlay G. MacDonald, William H. Davis en Lyman Archibald, die George Weller, Wilbert Carey, Ernest Hildner, Raymond Kaighn, Genzabaro Ishikawa, Benjamin S. French, Franklin Barnes, George Day en Henry Gelan versloegen.
Pas aan het begin van de 20e eeuw werden de fruitmanden vervangen door metalen ringen, en tegelijkertijd werd de plaat aan de achterzijde geïntroduceerd.
De eerste professionele competitie werd in 1898 opgericht en bestond uit slechts zes teams.
Trenton Nationals, New York Wanderers, Bristol Pile Drivers en Camden Electrics waren de eerste vier winnaars, maar in 1904 viel het geheel uit elkaar.
Daarna ontstonden er veel kleine toernooiconstructies, maar in de jaren twintig en dertig kwamen er drie competities tot stand: de Eastern Basketball League, de Metropolitan Basketball League en de American Basketball League.
Vervolgens begonnen de Amerikaanse universiteiten zich aan te sluiten bij het basketbal, en in 1939 werd de NCAA opgericht. Een toernooi dat tot op de dag van vandaag enorm interessant is voor zowel de televisie als het publiek.
Tegelijkertijd beginnen de Europeanen zich te organiseren en in 1932 wordt de FIBA opgericht. Het werk werpt al vier jaar later zijn vruchten af, wanneer basketbal wordt opgenomen in het programma van de beroemde Olympische Spelen in Berlijn in 1936.
Pas in 1950 wordt het eerste wereldkampioenschap gehouden in Argentinië, en vrijwel gelijktijdig met de Europeanen wordt in 1946 de Basketball Association of America opgericht, die in 1949 weer wordt omgevormd tot de National Basketball Association (NBA).
In de NBA is de competitie opgesplitst in een Eastern Conference en een Western Conference. De teams spelen in de reguliere competitie tegen elkaar, maar bij het begin van de play-offs worden ze verdeeld over de twee conferences. De finale is dus altijd een confrontatie tussen een team uit het oosten en een team uit het westen.
De NBA groeit snel en één team domineert in de beginjaren. De Minneapolis Lakers winnen vijf kampioenschappen van ’49 tot ’54.
Ze worden echter al snel overtroffen, want Bill Russell en de Boston Celtics zetten de volgende periode de toon. De grootste dominantie in de geschiedenis van de NBA begint, en met Russell als de grote ster wint de Boston Celtics 11 kampioenschappen in 13 seizoenen. Dit gebeurt van ’57 tot ’69.
Russell leverde in de competitie een felle strijd tegen een andere dominante speler: Wilt Chamberlain. De Boston Celtics waren een van de voornaamste redenen waarom Chamberlain niet meer dan twee kampioenschappen won. Hij was overigens de enige speler in de geschiedenis van de NBA die 100 punten in één wedstrijd scoorde, en samen met Russell behoort hij nog steeds tot de enige twee spelers die meer dan 50 rebounds in één wedstrijd hebben gepakt.
Vanaf dat moment wisselde de Walter A. Brown-trofee (in 1984 omgedoopt tot de Larry O’Brien-trofee) in de jaren ’70 iets vaker van eigenaar. De kampioen van 1971, de center van Milwaukee, zou men echter pas bijna een decennium later weer te zien krijgen, toen hij voor de Los Angeles Lakers uitkwam.
Kareem Abdul-Jabbar en de Lakers brengen in de jaren 80 de arena's bijna tot instorten wanneer Earvin Magic Johnson Jr. aan het team wordt toegevoegd.
In een mum van tijd vinden de twee sterren een unieke chemie en de Lakers introduceren het begrip „showtime“ met hun spectaculaire en zeer vermakelijke aanval. Magic en Kareem winnen samen vijf kampioenschappen, terwijl ze tegelijkertijd worden uitgedaagd door een andere traditionele grootmacht. De Boston Celtics komen in actie onder leiding van Larry Bird.
Door de jaren heen weten de twee teams de hele basketbalwereld te betoveren met hun rivaliteit, en hoewel Boston en Larry Bird slechts drie kampioenschappen winnen tussen die van de Lakers door, worden Bird en Magic beschouwd als even grote sterren in de competitie.
Na een paar jaar met de Detroit Pistons en hun 'Bad Boys' aan het roer was het eindelijk zover.
Tijd voor de beste om zich te laten zien. De jaren die volgden, werden de meest iconische jaren die de sport ooit heeft gekend, met Michael Jordan aan het roer in Chicago. Zes kampioenschappen voor Chicago – slechts onderbroken door twee jaar waarin Jordan als honkballer actief was – waren het resultaat van een dynastie die de competitie volledig op zijn kop zette.
Michael Jordan werd een superster – groter dan men ooit eerder had gezien. Tegelijkertijd bracht hij basketbal naar de huiskamers, en dat had een aanzienlijk effect op de reclame-inkomsten van de sport. Jordan bracht een heel ander niveau van geld met zich mee, en de spelers die hem volgden, profiteerden de komende twee decennia van het feit dat hij de weg had vrijgemaakt voor de grote contracten.
De NBA is opener geworden. In de VS heeft men de ogen geopend voor de kwaliteit van spelers uit de hele wereld. Europa heeft met teams als Real Madrid, CSKA Moskou, Fenerbahçe, Barcelona enz. de weg gebaand naar het basketbalbewustzijn van de Amerikanen.
De afgelopen jaren zijn er talloze buitenlandse spelers via de draft aangetrokken, maar al in de jaren ’90 werd dit steeds gebruikelijker. Het Joegoslavische nationale team met sterren als Petrovic, Divac, Kukoc, Radja en anderen werd synoniem voor de Europese opmars in de VS. Sindsdien zijn er meer gevolgd, en vandaag de dag domineren spelers als Giannis Antetokounmpo uit Griekenland, Joel Embiid uit Kameroen, Rudy Gobert uit Frankrijk, Nikola Jokic uit Servië en Luka Doncic uit Slovenië bij hun clubs.
Spelers als zij staan op de schouders van Dirk Nowitzki, Yao Ming, Tony Parker, Tim Duncan, Manu Ginobili enz., die de diversiteit van de competitie hebben gevormd en haar wereldwijd hebben gemaakt.
De allerbeste commerciële sterren zijn echter nog steeds Amerikanen, en de voortzetting van Jordans nalatenschap door Kobe Bryant en LeBron James heeft hen prachtige carrières en enorme contracten opgeleverd, zowel op als buiten het veld.
Toch is het een kleine point guard – Steph Curry – geweest die het spel radicaal heeft veranderd. Het driepuntsschot is nu het wapen dat alle NBA-teams dolgraag bij een groot aantal spelers willen ontwikkelen.
Curry heeft de NBA een nieuwe richting ingeslagen, en daarmee is ook het wereldbasketbal voorgoed veranderd.
Een sport die wereldwijd blijft boeien en vreugde schenkt, ongeacht waar je vandaan komt en voor wie je supportert.
